महाराष्ट्र लोकसेवा आयोगाच्या (MPSC) अधीनस्थ सेवा परीक्षेतील राज्य कर निरीक्षक (State Tax Inspector – STI) हे पद आर्थिक क्षेत्रातील महत्त्वाचे दरवाजे उघडते. MPSC STI Syllabus चे स्पष्ट आकलन ही यशाची पहिली पायरी आहे! राज्यसेवा (rajyaseva syllabus) मध्ये करिअरचा विचार करणाऱ्या प्रत्येक उमेदवारासाठी हा लेख एक गुरुकिल्ली आहे. जर तुम्ही mpsc rajyaseva syllabus शोधत आहात, विशेषतः STI पदासाठी, तर ही माहिती तुमच्यासोबत आहे. चला, सोप्या मराठीत STI अभ्यासक्रमाचा पिंड सोडवू!
१. प्रारंभिक परीक्षा : पायरी-१ ची तयारी
प्रारंभिक परीक्षा ही फिल्टर राउंड आहे. MPSC STI Syllabus नुसार दोन पेपर्स असून प्रत्येक 1०० गुणांचा आहे:
तक्ता १: प्रारंभिक परीक्षेचा अभ्यासक्रम
| विषय व संकेतन | प्रश्नसंख्या | एकूण गुण | दर्जा | माध्यम | परीक्षेच कालावधी | प्रश्नपत्रिकेचे स्वरूप |
| सामन्या क्षमता चाचणी
(सांकेतांक क्र. ०१२) |
१०० | १०० | पदवी | मराठी व इंग्रजी | एक तास | वस्तूनिष्ठ/ बहुपर्यायी |
काळजीचा मुद्दा:
-
पेपर 1 क्वालिफायिंग आहे (३३% गुण अनिवार्य), पण गुण मेरिटमध्ये मोजले जातात.
-
चालू घडामोडी विषयी दररोज वर्तमानपत्रे वाचणे गंभीर!
२. मुख्य परीक्षा : खरा कसोटीचा टप्पा
प्रारंभिक उत्तीर्ण झालेल्यांनाच या परीक्षेस बोलावण्यात येते. mpsc sti syllabus नुसार यात ६ पेपर्स असतात:
तक्ता २: मुख्य परीक्षेची रूपरेषा
| पेपर | गुण | अभ्यासाचे केंद्र |
|---|---|---|
| मराठी निबंध व अपठित गद्य | १०० | निबंधलेखन, गद्यांश विश्लेषण, व्याकरण |
| इंग्रजी निबंध व कॉम्प्रिहेन्शन | १०० | Essay, Comprehension, Translation (मराठी ते इंग्रजी) |
| सामान्य अभ्यास – I | १५० | भारतीय राज्यघटना, सामाजिक न्याय, स्वातंत्र्योत्तर भारताचा इतिहास |
| सामान्य अभ्यास – II | १५० | भारतीय अर्थव्यवस्था, GST, महाराष्ट्र करधोरणे, पर्यावरणशास्त्र, विज्ञान |
| वैकल्पिक विषय – पेपर I | २०० | अर्थशास्त्र/वाणिज्य/गणित/पदार्थविज्ञानातून एक निवड |
| वैकल्पिक विषय – पेपर II | २०० | वरील विषयाचा दुसरा पेपर |
STI स्पेशल टिप:
-
सामान्य अभ्यास-II मध्ये GST, VAT, महाराष्ट्र MVAT कायदा, करसंकल्पना यांना प्राधान्य द्या!
-
वैकल्पिक विषय म्हणून अर्थशास्त्र निवडणे स्ट्रेटेजिक आहे.
३. मुलाखत आणि तयारीसाठी गुरुंत्र
अंतिम चाचणी म्हणजे १०० गुणांची व्यक्तिमत्त्व चाचणी (Interview). यात तुमची तार्किक क्षमता, नैतिक मूल्ये आणि करप्रशासनाबद्दलची जाण तपासली जाते.
यशासाठी ४ सुवर्ण नियम:
-
अधिकृत अभ्यासक्रम धरा: MPSC च्या अधिसूचना PDF मधील mpsc rajyaseva syllabus तपासा.
-
करकानूनावर भर द्या: GST कायदा, महाराष्ट्र विक्रीकर नियम, करसंग्रह पद्धती यांचा सखोल अभ्यास करा.
-
वर्तमान घडामोडी जपा: “इकोनॉमिक टाइम्स”, “योजना” मासिके आणि महाराष्ट्राचे अर्थकारण डोळ्यांसमोर ठेवा.
-
मागील प्रश्न सोडवा: गेल्या ५ वर्षांच्या STI प्रश्नपत्रिका पॅटर्न समजून घ्या.
सूचना: मुख्य परीक्षेतील सामान्य अभ्यास-II हा STI साठी सर्वात निर्णायक पेपर आहे!
निष्कर्ष: MPSC STI Syllabus समजून घेणे म्हणजे राज्य कर निरीक्षक होण्याच्या सपन्याचा पाया घालणे! प्रारंभिक, मुख्य आणि मुलाखत या तिन्ही टप्प्यांवर करव्यवस्था आणि महाराष्ट्राच्या आर्थिक धोरणांवर लक्ष केंद्रित करा. राज्यसेवेच्या (rajyaseva syllabus) या अवसराला साधून तुमच्या कष्टाला खरा पगार मिळवा!
[pdf-embedder url=”http://mpsctayari.com/wp-content/uploads/2025/08/MPSC-Subordinate-Services-STI-Syllabus.pdf”]
